Oostzaan – De gemeente Oostzaan staat er financieel slecht voor. Dat blijkt uit de Programmabegroting 2026–2029 die wethouder Financiën Martin Wörsdörfer deze week aan de gemeenteraad heeft gepresenteerd. De cijfers laten een zorgwekkend beeld zien: in de komende drie jaren blijft de gemeente kampen met forse tekorten, pas in 2029 lijkt de begroting weer nipt sluitend.
De begroting laat voor 2026 een tekort zien van € 764.738, in 2027 van € 516.154 en in 2028 van € 562.226. Pas in 2029 komt Oostzaan voorzichtig in de plus, met een bescheiden overschot van € 96.199. Volgens het college zijn de tekorten vooral het gevolg van het zogeheten ravijnjaar, waarin de algemene uitkering van het Rijk fors wordt verlaagd. Die klap herstelt zich de jaren erna slechts gedeeltelijk.
“Gemeente Oostzaan zit financieel in zwaar weer, zoveel is duidelijk. Met kunst-en-vliegwerk menen we de tekorten beperkt en betaalbaar te houden,” aldus wethouder Wörsdörfer in de inleiding van de begroting. “Tegelijk moeten we oog houden voor het niveau van dienstverlening. Daar hebben inwoners recht op.”
Zorgkosten lopen uit de hand
De grootste financiële zorgen liggen in het sociaal domein. Zowel de jeugdzorg als de WMO kampen met structurele overschrijdingen. De kosten stijgen, terwijl het Rijk volgens de gemeente nauwelijks extra middelen beschikbaar stelt. Omdat het om zogenoemde openeinderegelingen gaat, heeft Oostzaan weinig invloed op de uitgaven. De tekorten zijn daarom “reëel en structureel”, schrijft het college.
De provincie Noord-Holland, die toezicht houdt op de gemeentefinanciën, heeft Oostzaan zelfs verzocht om een aparte paragraaf over taakstellingen en stelposten op te nemen. Daarin zijn extra buffers opgenomen om de stijgende zorgkosten enigszins op te vangen.
Reserves slinken, schulden stijgen
Ook de financiële weerbaarheid van de gemeente neemt af. De solvabiliteit – de verhouding tussen eigen vermogen en schulden – daalt de komende jaren van ruim 20% naar minder dan 12%. De netto schuldquote verdubbelt naar verwachting tot 127% in 2029. Dat betekent dat Oostzaan steeds afhankelijker wordt van leningen om haar uitgaven te dekken.
Het college benadrukt dat bezuinigingen of lastenverhogingen nu niet wenselijk zijn, mede met het oog op een mogelijke gemeentelijke fusie in de nabije toekomst. “Het heeft geen zin om nu voorzieningen af te breken die we straks na een fusie weer tegen hoge kosten moeten herstellen,” aldus Wörsdörfer.
Nauwelijks ruimte voor nieuw beleid
De begroting maakt duidelijk dat er de komende jaren nauwelijks ruimte is voor nieuw beleid. De focus ligt op het in stand houden van de bestaande dienstverlening en het traject Duurzaam Begrotingsevenwicht. Ondertussen blijft de gemeente investeren in thema’s als woningbouw, duurzaamheid en digitale dienstverlening, maar met beperkte middelen.
Kritische jaren op komst
De financiële druk, de oplopende zorgkosten en de onzekerheid over de rijksbijdragen maken de periode tot 2029 cruciaal voor Oostzaan. Zonder structurele steun van het Rijk of een bestuurlijke herindeling dreigt de gemeente de reserves volledig op te souperen. “We moeten de tekorten het hoofd bieden zonder de leefbaarheid van ons dorp te ondermijnen,” aldus het college. “Dat is de grootste uitdaging voor de komende jaren.”
