Wie volgend jaar met de auto door België rijdt, moet waarschijnlijk gaan betalen. De Belgische regeringen van Vlaanderen en Wallonië naderen een akkoord over de invoering van een landelijk tolvignet. Vooral buitenlandse automobilisten, waaronder veel Nederlanders, gaan dat merken.
België is al jaren een belangrijk doorreisland richting Frankrijk, Zuid-Europa en de Alpen. Meer dan de helft van alle kilometers op Belgische wegen wordt afgelegd door automobilisten uit het buitenland. Juist die groep zal volgens de plannen straks een flink deel van de kosten voor het wegennet meebetalen.
Akkoord tussen Vlaanderen en Wallonië dichtbij
Volgens Belgische media is de politieke doorbraak nabij. Vlaanderen en Wallonië zijn het grotendeels eens over de vorm: geen kilometerheffing, maar een vast wegenvignet. De timing is nog niet officieel vastgelegd, maar de ambitie is duidelijk: invoering vanaf volgend jaar ligt serieus op tafel.
De Vlaamse regering benadrukt dat extra inkomsten nodig zijn om wegen te onderhouden en nieuwe infrastructuur aan te leggen. Omdat België intensief wordt gebruikt door buitenlandse automobilisten, vindt men het logisch dat ook zij financieel bijdragen.
Waarom geen kilometerheffing?
Een kilometerheffing werd bewust van tafel geveegd. Zo’n systeem is technisch ingewikkeld, duur in uitvoering en politiek gevoelig. Een vignet is eenvoudiger te handhaven en levert sneller inkomsten op.
De verwachting is dat Vlaanderen hiermee jaarlijks zo’n 130 miljoen euro ophaalt. Wallonië zou minimaal 50 miljoen euro binnenkrijgen. Het vignet gaat waarschijnlijk gelden op snelwegen en belangrijke regionale routes.
Wat gaat het kosten?
Officiële tarieven zijn nog niet bevestigd, maar al langere tijd circuleren bedragen rond de 100 euro per jaar. Voor oudere auto’s kan dat oplopen tot circa 125 euro. Er wordt ook gesproken over kortlopende varianten, zoals dag- of weekvignetten, vooral gericht op toeristen en doorreizigers.
Het systeem wordt naar verwachting volledig digitaal. Er komt dus geen sticker op de voorruit. Controle vindt plaats via camera’s die kentekens scannen. Wie zonder geldig vignet rijdt, riskeert een boete.
Ook Belgen betalen mee, maar anders
Belgische automobilisten betalen nu al verkeersbelasting, vergelijkbaar met de Nederlandse motorrijtuigenbelasting. Die belasting levert Vlaanderen jaarlijks meer dan een miljard euro op, meer dan wat er wordt uitgegeven aan wegonderhoud.
De bedoeling is dat Belgische bestuurders worden gecompenseerd via een verlaging van die bestaande belasting, zodat hun totale kosten niet stijgen. Voor buitenlanders geldt die compensatie niet.
Elektrische auto’s spelen sleutelrol
Een belangrijke reden voor het nieuwe vignet is de groei van elektrisch rijden. Eigenaren van elektrische auto’s betalen in België nauwelijks verkeersbelasting. Nu is nog maar een klein deel van het wagenpark elektrisch, maar binnen enkele jaren kan dat oplopen tot een kwart van alle auto’s.
Zonder nieuwe heffingen dreigt de overheid daardoor veel inkomsten mis te lopen. Het vignet moet dat gat deels opvangen.
Kritiek vanuit Nederland
De ANWB is kritisch over de plannen. Volgens de organisatie ontbreekt een duidelijke meerwaarde voor automobilisten. Ook is er twijfel of het juridisch houdbaar is om buitenlandse bestuurders zwaarder te belasten dan eigen inwoners.
Eerdere plannen in andere Europese landen strandden op dit punt bij het Europese Hof van Justitie. Hoe België dit precies gaat oplossen, is nog onduidelijk.
Wat betekent dit voor vakantiegangers?
Wie via België op vakantie gaat of het land gebruikt als doorreisroute, moet er serieus rekening mee houden dat autorijden duurder wordt. Zeker voor gezinnen die meerdere keren per jaar door België rijden, kan het vignet een flinke extra kostenpost worden.
De komende maanden moeten duidelijk maken wanneer het systeem precies ingaat en welke tarieven definitief worden vastgesteld.
