Na zestien jaar is het politieke tijdperk van Viktor Orbán ten einde. Zijn uitdager Péter Magyar heeft de verkiezingen overtuigend gewonnen en lijkt af te stevenen op een tweederdemeerderheid in het parlement. De machtswisseling markeert een historisch moment voor Hongarije.
Tisza-partij op koers voor ruime meerderheid
Met meer dan twee derde van de stemmen geteld, ligt de partij van Magyar, Tisza, ver voor op de concurrentie. De partij stevent af op zo’n 135 zetels, ruim boven de grens van 133 zetels die nodig is om de Grondwet aan te passen. De regeringspartij Fidesz van Orbán blijft steken op circa 55 zetels, terwijl het extreemrechtse Mi Hazánk een kleine rol speelt met enkele zetels.
De uitslag betekent een politieke aardverschuiving in Hongarije, waar Orbán sinds 2010 vrijwel onafgebroken de macht in handen had. Dat de zittende premier zijn tegenstander inmiddels heeft gefeliciteerd, onderstreept de omvang van de nederlaag.
Historisch hoge opkomst
De verkiezingen trokken opvallend veel kiezers naar de stembus. Met een opkomst van rond de 80 procent is sprake van het hoogste percentage sinds de val van het communisme in 1989. Analisten zien daarin een duidelijk signaal van een sterke behoefte aan verandering onder de bevolking.
Veel kiezers grepen deze verkiezing aan als een kans om een einde te maken aan het lange premierschap van Orbán. De mobilisatie was zowel in de steden als daarbuiten zichtbaar, al blijven regionale verschillen in stemgedrag bestaan.
Kiezers stemmen met gemengde gevoelens
Ondanks de duidelijke overwinning van Magyar, klinkt onder kiezers geen onverdeeld enthousiasme. In Boedapest geven stemmers aan dat hun keuze vooral werd ingegeven door de wens tot verandering, niet per se door vertrouwen in de nieuwe leider.
Veel Hongaren zien in Magyar vooral iemand die sterk genoeg is om het op te nemen tegen Orbán, eerder dan een politicus met een uitgewerkt alternatief programma. Tegelijk overheerst het gevoel dat dit een zeldzame kans is om de politieke koers van het land te wijzigen.
Grote uitdagingen voor nieuwe regering
De overwinning van Magyar betekent niet dat de problemen voor Hongarije direct zijn opgelost. De nieuwe regering staat voor aanzienlijke economische en diplomatieke uitdagingen. De financiële situatie van het land is kwetsbaar en het vertrouwen van internationale partners moet worden hersteld.
Daarnaast zal Magyar moeten laten zien dat Hongarije weer een betrouwbare speler kan zijn binnen Europa. De afgelopen jaren raakte het land onder Orbán steeds meer geïsoleerd.
Met een mogelijke tweederdemeerderheid krijgt de nieuwe regering verregaande bevoegdheden om hervormingen door te voeren. Of Magyar daarin slaagt het vertrouwen van zowel kiezers als internationale partners te winnen, zal bepalend zijn voor de toekomst van Hongarije.
